Ρήμα: Είναι η λέξη της πρότασης που φανερώνει ότι κάποιος ή κάτι ενεργεί, παθαίνεικάτι ή βρίσκεται σε μια κατάσταση.
π.χ. Ο Κώστας παίζει κιθάρα.
Η Μαρία βρέχτηκε.
Ο Γιάννης κοιμάται.
Υποκείμενο: Είναι η λέξη της πρότασης που δείχνει κάποιος (κάποια, κάποιο, κάποιοι, κάποιες, κάποια) κάνει ή παθαίνει κάτι ή βρίσκεται σε μια κατάσταση.
π.χ. Ο Κώστας παίζει κιθάρα.
Η Μαρία βρέχτηκε.
Ο Γιάννης κοιμάται.
¶ Για να βρούμε το υποκείμενο, απαντούμε στην ερώτηση ποιος/ ποια/ποιο …
¶ Το υποκείμενο βρίσκεται πάντα σε πτώση ονομαστική.
¶ Το υποκείμενο είναι (συνήθως) ουσιαστικό ή αντωνυμία.
¶ Συχνά το υποκείμενο παραλείπεται, γιατί εννοείται.
¶ Στην περίπτωση που το ρήμα είναι απρόσωπο το υποκείμενο είναι μία ολόκληρη πρόταση. Σε αυτήν την περίπτωση η πρόταση (που είναι υποκείμενο στο ρήμα), ξεκινάει με το να, το ότι ή το πώς απαντά στην ερώτηση τι.
π.χ. Η μαθήτρια διαβάζει τα μαθήματά της.
(Ποια διαβάζει; Η Ελένη –υποκείμενο/ ουσιαστικό)
Αυτή διαβάζει τα μαθήματά της.
(Ποια διαβάζει; Αυτή –υποκείμενο/ αντωνυμία)
Διαβάζει τα μαθήματά της.
(Ποια διαβάζει; Αυτή –το υποκείμενο εννοείται)
Φαίνεται ότι/ πως θα βρέξει σήμερα.
(Τι φαίνεται; Ότι/Πως θα βρέξει σήμερα. –το υποκείμενο είναι πρόταση)
Αντικείμενο: Είναι η λέξη της πρότασης που φανερώνει το πρόσωπο ή το πράγμα στο οποίο πηγαίνει η ενέργεια του υποκειμένου.
π.χ. Ο Κώστας παίζει κιθάρα.
¶ Για να βρούμε το αντικείμενο, απαντούμε στην ερώτηση τι ή (σε) ποιον.
¶ Το αντικείμενο είναι πάντα σε πτώση αιτιατική
¶ Το αντικείμενο είναι (συνήθως) ουσιαστικό, επίθετο, μετοχή ή αντωνυμία(στην τελευταία περίπτωση συχνά χρησιμοποιείται ο ασθενής τύπος της αντωνυμίας).
¶ Επίσης, το αντικείμενο μπορεί να είναι ονοματική φράση (φράση χωρίς ρήμα)ή ολόκληρη πρόταση (φράση με ρήμα).
¶ Σε μία πρόταση μπορεί να υπάρχουν δύο αντικείμενα.
Τα ρήματα που έχουν αντικείμενο λέγονται μεταβατικά, ενώ αυτά που δεν έχουναμετάβατα.
π.χ.* Η Μαρία μού χάρισε το μολύβι.
(Τι χάρισε; Το μολύβι –αντικείμενο/ ουσιαστικό
Σε ποιον το χάρισε; Σε εμένα/ μου –αντικείμενο/αντωνυμία- ασθενής
τύπος).
Το ρήμα είναι μεταβατικό, γιατί έχει αντικείμενο.
* Η θεία κάνει παρέα στη μητέρα μου.
(Τι κάνει; Παρέα στη μητέρα μου –αντικείμενο/ονοματική φράση).
Το ρήμα είναι μεταβατικό.
* Κανονίσαμε να συναντηθούμε.
(Τι κανονίσαμε; Να συναντηθούμε –αντικείμενο/πρόταση).
Το ρήμα είναι μεταβατικό.
* Ο Γρηγόρης τρέχει γρήγορα.
Το ρήμα είναι αμετάβατο, γιατί δεν έχει αντικείμενο.
ή: 
